Volledige levenscyclus

De raden scharen zich achter het uitgangspunt van de Kaderrichtlijn Afvalstoffen dat het komende Materialendecreet moet uitgaan van de hele levenscyclus van materialen. Het toepassingsgebied van een dergelijk decreet moet dus evolueren van het zo milieuvriendelijk mogelijk beheren van afvalstoffen, naar het tegengaan van de uitputting van hulpbronnen en van de schadelijke gevolgen van materiaalgebruik.

Duidelijke afvalhiërarchie

SERV en SAR Minaraad gaan uit van een duidelijke afvalhiërarchie. In de eerste plaats moet de preventie van afvalstoffen bevorderd worden, op de tweede plaats het hergebruik, daarna recyclage van afvalstoffen en het inzetten van materialen in gesloten materiaalkringlopen. Op de vierde plaats komen andere vormen van nuttige toepassing van afvalstoffen. De verwijdering van afvalstoffen - waarbij storten de laatste optie is – sluit de hiërarchie af.

De raden stellen vast dat er van de hiërarchie kan afgeweken worden indien dit op grond van het levenscyclusdenken gerechtvaardigd is. De Vlaamse Regering verleent deze afwijking op advies van de OVAM die zich laat bijstaan door een overlegplatform. De uitwerking van een toetsingskader en de samenstelling van het overlegplatform zijn heel belangrijk voor de SERV en de SAR Minaraad. Om verspilling van geld, tijd en middelen te vermijden, is het volgens de raden aangewezen dat er, voor de start van een concrete analyse van een afwijkingsvraag, nagegaan wordt of er voldoende maatschappelijk draagvlak is voor de uitgangspunten van analyse.

Materialenbeheer overstijgt Vlaams afvalbeleid

De SAR Minaraad en de SERV wijzen op een mogelijk bevoegdheidsvraagstuk in de relatie tussen de federale overheid en de gewesten. De federale overheid is immers bevoegd voor de normering van de eigenschappen van de producten die op de markt gebracht worden, terwijl de gewesten dat zijn voor de normering van het gebruik en verbruik van producten. Bij het opstellen van de uitvoeringsbesluiten zal de Vlaamse overheid heel goed rekening moeten houden met deze bevoegdheidsverdeling. Het materialenbeheer heeft ook een impact op verwante beleidsdomeinen zoals energie en economie. Daarom pleiten de raden ook voor de nodige afstemming met de betrokken administraties van die beleidsdomeinen op de verschillende bevoegdheidsniveaus.

Gemeentelijke afvalbelasting

Om afvaltoerisme tegen te gaan, vragen de raden om een passage op te nemen in het Materialendecreet die de harmonisatie van de gemeentelijke afvalbelasting aanmoedigt.