05 dec Elektronische nieuwsbrief 2011|9

Het groenestroomcertificatensysteem heeft zijn verdiensten, maar het kan veel effectiever, efficiënter en rechtvaardiger. 'Zorg daarom snel voor een grondige bijsturing, maar beslis bewust en met een open vizier over de quotumplicht voor leveranciers.' Dat is de belangrijkste boodschap die de SERV en Minaraad de Vlaamse Regering meegeven bij de nakende beslissing over de toekomst van het certificatensysteem. Om dat met kennis van zaken te kunnen doen, brachten de raden een advies uit op eigen initiatief. Ze zetten daarin het huidige en alternatieve certificatensystemen naast elkaar met pro's, contra's en aanbevelingen en kaderen die binnen een brede, langetermijnvisie op hernieuwbare energie (meer info).

SERV en Minaraad keurden het gezamenlijke advies unaniem goed.

De uitstoot van broeikasgassen is in 2010 opnieuw sterk toegenomen, na de daling in 2008-2009 als gevolg van de economische crisis. De EU blijkt op schema te zitten om haar Kyotodoelstelling te halen maar niet om de emissies tegen 2020 met 20% te verminderen. Net als de EU als geheel zit België niet op schema om haar doelstelling tegen 2020 te halen. Op de VN-Klimaattop in Cancún is vorig jaar het onderhandelingsproces weer “op de rails” gezet en zijn een groot aantal beslissingen genomen over concrete deelthema’s.

Dit neemt echter niet weg dat met de Cancún Akkoorden al bij al slechts een kleine stap is gezet inzake het verminderen van de wereldwijde broeikasgasemissies. Bovendien is er in Cancún geen beslissing genomen over de toekomst van het Kyoto Protocol. Op eigen initiatief gaat de Minaraad daarom in op de hoofdelementen die in Durban behandeld worden: het dichten van de mitigatiekloof; het dichten van de financieringskloof; de juridische vorm van het beoogde alomvattende klimaatakkoord en de toekomst van het Kyoto Protocol; en het uitwerken van de principiële beslissingen op basis van de Cancún Akkoorden. Met dit advies kunnen de onderhandelaars in Durban verder aan de slag (meer info).

De Minaraad keurde het advies unaniem goed.

De Vlaamse Regering probeert uitstel te bekomen bij de Europese Commissie voor de grenswaarden van NO₂ tegen 2015. Maar uitstel met vijf jaar is slechts mogelijk op voorwaarde dat een luchtkwaliteitsplan wordt opgesteld. De uitstelaanvraag en een ontwerp van luchtkwaliteitsplan werden aan verschillende adviesraden voorgelegd, waaronder de Minaraad. De Raad onderschrijft het advies van de mobiliteitsraad (MORA), maar gaat ook nog in op de gezondheidsimpact van NO₂, de jaarlijkse monitoring van de transitie naar een groen wagenpark en eist bijkomende maatregelen (meer info).

De Minaraad keurde het briefadvies goed, maar Boerenbond, Voka-VEV en UNIZO onthielden zich.

Het regeerakkoord kondigt de oprichting van een groen investeringsfonds aan zodat bedrijven die hun energie- of materiaalverbruik verbeteren, goedkoop zouden kunnen lenen. Het ontwerpbesluit groenewaarborgregeling realiseert de doelstelling van dit engagement voor energiebesparende investeringen met een snelle terugverdientijd.
De groenewaarborg zorgt voor externe financiering, die niet weegt op de kredietlijnen van de bedrijven. In het algemeen vindt de Minaraad dat de regeling een aanvulling is op het bestaande economisch instrumentarium van milieubeleid. Niettemin formuleert hij zowel algemene als specifieke bemerkingen (meer info).

De Minaraad keurde het advies goed. De SERV-partners onthielden zich.

Minaraad en SERV ontvingen de adviesvraag over de omzetting van de richtlijn industriële emissies (RIE). Aangezien ongeveer de helft van de bedrijven waarop deze richtlijn betrekking heeft, landbouwbedrijven zijn, besloot de SALV zich op eigen initiatief aan te sluiten. De richtlijn bevat regels voor een geïntegreerde preventie en voor de bestrijding van verontreiniging door industriële activiteiten om de milieukwaliteit en de gezondheid van de mens te beschermen. Het bestaande decretale kader blijkt niet volledig toereikend om de RIE volledig om te zetten in Vlarem I, Vlarem II, Vlarebo en het milieuhandhavingsbesluit. Het voorontwerp van decreet voert daarom de nodige decretale wijzigingen door.

De raden stellen vast dat de decretale aanpassingen zich beperken tot wat strikt noodzakelijk is om de richtlijn industriële emissies toe te passen. Ze vragen echter om het concept van integrale milieuvoorwaarden te evalueren en om BBT-conclusies snel en gestructureerd te vertalen in Vlarem (meer info).

Minaraad, SERV en SALV keurden het gezamenlijke briefadvies unaniem goed.

In hun gezamenlijk advies over de gewestelijke instandhoudingsdoelstellingen (2009) pleitten de Minaraad en de SALV voor een herijking van het instrumentarium. De Raden vroegen ook om deze operatie door te voeren vooraleer de opmaak van de concrete natuurrichtplannen zou starten. Uiteindelijk heeft de Minaraad zich voorgenomen om die evaluatie in eigen regie te nemen. De Minaraad werkt de lijvige studie op eigen initiatief over het volledige instrumentarium van natuur- en bosbeleid uit in functie van het ondersteunen van de  instandhoudingsdoelstellingen (IHD) tegen de raadszitting van 19 januari 2012. De studie zal begeleid worden door een advies.

De komende jaren zal de elektriciteitssector een aanzienlijk deel van zijn productiepark moeten vervangen in België en in de rest van Europa. Verschillende instanties hebben langetermijn (2050) scenariostudies uitgevoerd om beleidsmakers informatie te verschaffen over mogelijke paden naar een meer duurzame stroomvoorziening. Helaas verschillen de scenario’s sterk voor wat het verwachte aandeel van hernieuwbare energiebronnen (HE) in de elektriciteitssector betreft.

Daarom werkt de Minaraad op eigen initiatief een studie uit die gebruik maakt van data van een recent uitgebrachte SRU-studie (Duitse milieuadviesraad) waarin de mogelijkheid van een 100% duurzame elektriciteitssector in 2050 in Europa wordt toegelicht. Deze resultaten worden vervolgens vergeleken met die van andere Belgische en Europese scenario’s om een analyse te maken van de potentiële grenzen van de inzet van HE-bronnen in de elektriciteitssector van België (in een Europese context) en de redenen waarom sommige scenario’s een lagere inzet van HE inschatten dan potentieel mogelijk (bijvoorbeeld kosten van HE, technische problemen met het netwerk etc.).

Ten slotte zal de Minaraad een overzicht maken van de huidige beleidsinstrumenten die de geïdentificeerde problemen moeten verlichten en zal hij voorstellen voor mogelijke aanvullende beleidsinstrumenten formuleren. Tegen de raadszitting van 19 januari 2012 bereidt de Minaraad de studie voor. Een advies volgt in principe in februari of maart.

De lidstaten zijn verantwoordelijk voor de toepassing van het EU-recht. Een tijdige, volledige en correcte omzetting, toepassing en handhaving van het EU-recht door de lidstaten is cruciaal voor de geloofwaardigheid van de EU als rechtsstaat en verhoogt de geloofwaardigheid van de lidstaat als betrouwbare partner. Om inbreuken en boetes te vermijden heeft Vlaanderen er alle baat bij om de Europese regelgeving snel en correct om te zetten in eigen regelgeving. De Minaraad stelt daarom een advies op eigen initiatief op met suggesties voor de Vlaamse Regering om de omzettingsproces vlot te laten verlopen. Het advies wordt voorbereid tegen de raadszitting van 19 januari 2012.

Elk jaar vraagt de afdeling Natuur en Bos (ANB) aan de Minaraad om hun evaluatieverslag over de werking van de regionale landschappen te adviseren. In 2009 ging de Minaraad gedetailleerd in op de jaarverslagen van de regionale landschappen en de evaluatieverslagen van het ANB. De Minaraad heeft daarom beslist om de komende jaren telkens in te gaan op één deelfacet of criterium. Dit jaar geeft de Raad prioriteit aan de wijze van uitvoering van wat in het Witboek Interne Staatshervorming voorzien wordt voor regionale landschappen. De Minaraad voorziet een advies tegen de zitting van 19 januari 2012.

2011 is een feestjaar voor de Minaraad. Sinds 1991 adviseert de Minaraad over het milieu- en natuurbeleid. Na 20 jaar is het tijd om stil te staan bij de toekomst. Wat zijn de grote uitdagingen die ons de volgende 40 jaar te wachten staan? Hoe kunnen we onze samenleving vorm geven zodat ze in 2050 leefbaarder en rechtvaardiger is? En meer concreet: wat betekent dit voor de thema’s grondstoffenschaarste, biodiversiteitsbehoud en energievoorziening?

Naar aanleiding van dit feestjaar debatteert de Minaraad op 16 december 2011 over deze uitdagingen en het huidige en toekomstige beleid. Elk van de drie thema’s is het voorwerp van een prikkelende keynote-presentatie en een diepgaand debat.

Hiervoor nodigt de Minaraad talrijke gasten uit waaronder onder andere HANS BRUYNINCKX (HIVA), PETER TOM JONES (KU LEUVEN), STAF LAGET (UMICORE), AD LANSINK, PHILIP VAN NOTTEN (FAIRSIGHTS), GEERT DE BLUST (INBO), AN BUTTIENS (SIBELCO), ERIK ROMBAUT (ECOPOLIS), LUC BARBÉ (ENERGIESPECIALIST), STEPHAN WINDELS (COLRUYT), ILSE TANT (ELIA).

Het middenveld mengt zich in het debat met onder meer PIET VANTHEMSCHE (BOERENBOND), WALTER ROGGEMAN (NATUURPUNT), PHILIPPE CASIER (LANDELIJK VLAANDEREN), MARC VAN DEN BOSCH (VOKA-VEV), JEROEN GILLABEL (BBL), BERT DE WEL (ACV), PIET VANDEN ABEELE (UNIZO), SARA VAN DYCK (BBL) EN PIETER LEDEGANCK (GEZINSBOND).

Guy Tegenbos (DE STANDAARD) modereert het diepgaand en inspirerend debat waarbij het publiek ook aan bod komt.

Het gebeuren vindt plaats op 16 december 2011 in de “De Schelp” van het Vlaams Parlement (HERTOGSTRAAT 6, 1000 BRUSSEL) van 8:45 – 17:00 uur. Wij voorzien in een duurzame broodjeslunch en eindigen met een feestelijke eindreceptie.

Het volledige programma. Deelname is gratis. Inschrijven is verplicht en kan ten laatste tot 9 december 2011.

In de Minaraad-groep op LinkedIn post het secretariaat op regelmatige basis nieuwe adviezen, studies of mededelingen. Sinds halfweg november is deze groep een open groep geworden. Om toe te treden hoeft u geen toestemming meer te vragen. U zal - afhankelijk van uw voorkeur - dagelijks of wekelijks op de hoogte gehouden worden van de activiteiten in deze groep. Schrijf u in en discussieer mee!

Het advies op eigen initiatief over de VN-Klimaattop in Durban werd integraal vertaald in het Engels zodat de Vlaamse onderhandelaars ervan gebruik zouden kunnen maken in Zuid-Afrika. De vertaling staat op de website bij het advies.

Op 7 juni 2011 heeft de Europese Commissie landenspecifieke aanbevelingen uitgebracht in het kader van de Europa 2020 strategie. Deze aanbevelingen zijn gebaseerd op een doorlichting van de stabiliteits- en convergentieprogramma’s en de nationale hervormingsprogramma’s die de lidstaten moesten indienen in april 2011 (zie de nieuwsbrief van de Minaraad van 15 juni 2011). Als België deze aanbevelingen niet op afdoende wijze vertaalt in de begroting voor 2012, dreigt Europees Commissaris voor Financiën, Olli Rehn, België een financiële sanctie op te leggen tot 0,5% van het BBP. Op basis van het “six pack” ter versterking van de economische governance in de EU, heeft de EU-commissaris verregaande bevoegdheden gekregen ter controle en inmenging bij de opmaak van nationale begrotingen.

De Minaraad bereidt momenteel een advies voor over de implementatie van Europese regelgeving. De aangescherpte EU-inmenging in de nationale begrotingen lijkt aan te sluiten bij een steeds strenger wordend toezicht door de Europese Commissie op de lidstaten inzake het uitvoeren van hun Europese verplichtingen.

In haar advies van 17 november 2011 over de VN-klimaattop in Durban, baseert de Minaraad zich op het Emissions Gap Report van de VN-milieuorganisatie UNEP. Zoals aangekondigd in het advies, is intussen een geactualiseerde versie van dit rapport verschenen onder de titel “Bridging the Emissions Gap”. Hieruit blijkt dat de emissiekloof in 2011 is toegenomen tot 6 – 11 gigaton CO₂ equivalent. Een van de oorzaken hiervoor is de economische recessie die heeft geresulteerd in een overschot aan emissierechten in het kader van het Kyoto Protocol. In een business as usual scenario bedraagt de kloof 12 gigaton. Het positieve nieuws in dit rapport is dat UNEP het totale emissiereductiepotentieel hoger inschat dan deze kloof. UNEP geeft ook een aanduiding van de mogelijke emissiereducties per sector.