15 sep Elektronische nieuwsbrief 2009|7

Elk jaar vraagt de afdeling Natuur en Bos (ANB) aan de Minaraad om hun evaluatieverslag over de werking van de regionale landschappen te adviseren. Net als de voorbije jaren dringt de Raad er bij de Vlaamse Regering op aan om het instrument regionale landschappen grondig te evalueren en bij te sturen. De Minaraad stelt vast dat het ANB inspanningen geleverd heeft om meer eenvormigheid na te streven in de evaluatieverslagen en doet enkele suggesties om de uniformiteit nog te verhogen. Vooral de beoordelingswijze verdient daarbij de nodige aandacht. De Raad vraagt het ANB om de aanbevelingen van de adviesorganen ook sneller door te sturen naar de regionale landschappen. Een algemeen aandachtspunt voor de regionale landschappen betreft de toepassing van de wet op de overheidsopdrachten: de aanbestedingscriteria moeten verfijnd worden.

De regionale landschappen Houtland (RLH), Ijzer & Polder (RLIJ&P), Zenne, Zuun en Zoniën (RLZZZ), Noord-Hageland (RLNH), Groene Corridor (RLGC), Haspengouw en Voeren (RLHV) en Kempen & Maasland (RLKM) krijgen een positief advies voor het werkingsjaar 2008, de regionale landschappen Lage Kempen (RLLK) en West-Vlaamse Heuvels (RLWH) krijgen een voorwaardelijk positief advies en de regionale landschappen Meetjesland (RLM), Vlaamse Ardennen (RLVA) en Dijleland (RLD) krijgen een negatief advies.

De Raad keurde het advies unaniem goed op 10 september 2009.

De Vlaamse Regering heeft de Minaraad om advies gevraagd over de aanleg van een tweede sluis in de Waaslandhaven. Nog voor de adviestermijn verstreek, heeft de Vlaamse Regering echter al een beslissing genomen. Niettemin brengt de Minaraad nog advies uit in de hoop dat de bemerkingen nog in een latere fase van het proces meegenomen kunnen worden. De Raad beperkt zich tot het project zelf en gaat niet dieper in op de afbakeningsscenario's voor de haven van Antwerpen.

De Raad sluit zich aan bij de redenering dat een tweede ontsluiting van de Waaslandhaven noodzakelijk is en steunt de optie van een diepe sluis mits een aantal randvoorwaarden bij het project. De investering van een sluis moet gepaard gaan met een verhoging van de ruimteproductiviteit zodat de Waaslandhaven verder economisch kan ontwikkeld worden. De Minaraad vraagt ook om zowel in de MKBA als in de project-MER meer aandacht te besteden aan de inpassing van het project in een overkoepelend kader voor alle Vlaamse zeehavens.

De bouw van de tweede zeesluis moet aangevuld worden met bijkomende infrastructuurinvesteringen zodat er een modal shift richting binnenvaart en spoor kan plaatsvinden. Het voorzien van een alternatief transportsysteem tussen linker- en rechteroever is volgens de Minaraad een interessante onderzoekspiste, maar nog te prematuur om als milderende maatregel in de project-MER opgenomen te worden.

De Minaraad heeft bedenkingen bij de manier waarop de luchtemissies in de project-MER worden ingeschat. De regering gaat ervan uit dat alle wettelijk opgelegde reductiedoelstellingen effectief gehaald zullen worden. De Minaraad wijst erop dat alle sectoren voldoende zware inspanningen zullen moeten leveren om aan de huidige en toekomstige normen te voldoen. Ook in de MKBA is het van belang de reële milieukost van onder meer luchtvervuiling in kaart te brengen en te laten doorwegen.

De Raad vraagt ook om het algemene verlies aan visbroedplaatsen te compenseren. Met betrekking tot de baggerwerkzaamheden wijst de Minaraad erop dat een maximaal hergebruik van de gronden wenselijk is. Een periodieke monitoring van de slibvang die zal aangelegd worden, acht de Minaraad noodzakelijk.

De Minaraad keurde het advies unaniem goed op 10 september 2009.

De Vlaamse Regering gaf recent invulling aan de operationele projecten van de Vlaamse Strategie voor Duurzame ontwikkeling. De Minaraad stelt vast dat de projecten onvolledig en beperkt uitgewerkt werden. Twee projecten vormen hierop een uitzondering: 'duurzaam wonen en bouwen' en 'educatie voor duurzame ontwikkeling'. Ondanks de grote vertragingen die de projecten opgelopen hebben, komen ze ook te vroeg. Tegen de zomer van 2010 moet de regering een nieuwe strategienota voor duurzame ontwikkeling opstellen, die zich moet baseren op een grondige evaluatie van het lopende beleid. De uitwerking van de operationele projecten wordt best afgestemd op deze evaluatie zonder de uitvoering van de projecten verder te vertragen.

Uit de projectfiches komen drie problemen naar voor: het ambitieniveau van de projecten ligt te laag, de afstemming tussen de beleidsdomeinen blijft uiterst moeilijk en de mondiale dimensie ontbreekt.

De Minaraad apprecieert wel de participatieve werkwijze die gehanteerd werd bij de uitwerking van het Vlaams Implementatieplan voor Educatie voor Duurzame Ontwikkeling (EDO). De Raad pleit voor een gelijkaardige aanpak bij de uitvoering van het plan. In deze context vraagt de Minaraad snel duidelijkheid te scheppen over de financiering van de acties van de EDO-projectfiche.

De Minaraad keurde het advies goed op 10 september 2009. De SERV-partners onthielden zich.

De Minaraad is een actief lid van de EEAC (European Environment and Sustainable Development Advisory Councils), de Europese koepelorganisatie van adviesraden voor milieu en duurzame ontwikkeling. Naar aanleiding van de jaarlijkse conferentie bereiden de vertegenwoordigers van de leden van de EEAC telkens een verklaring voor die de verschillende raden nadien kunnen onderschrijven.

De EEAC-verklaring 2009 'Towards Sustainable European Infrastructures' gaat ervan uit dat de mobiliteit- en energiesystemen, de daarmee overeenstemmende ruimtelijke patronen van bewoonde gebieden, rendabel landgebruik en verbindende infrastructuren er in de tweede helft van de 21ste eeuw totaal anders zullen uitzien dan vandaag. De Europese Unie moet daarom deze toekomstige ingrijpende wijzigingen nu reeds voorbereiden in haar beleid en financieringspolitiek. De verklaring van de EEAC legt de basis voor een nieuwe benadering aan de hand van voorbeelden. Onder meer op de transportinfrastructuren, de infrastructuren voor elektriciteit van hernieuwbare bronnen en groene gordels en Trans-Europese Habitat Netwerken wordt dieper ingegaan.

De Minaraad onderschrijft de verklaring door ze goed te keuren als een advies op eigen initiatief. Boerenbond, Unizo en Voka onthouden zich.

In uitvoering van het decreet op het natuurbehoud en het natuurlijk milieu hechtte de Vlaamse Regering op 29 mei 2009 haar principiële goedkeuring aan het besluit over de vaststelling van gewestelijke instandhoudingsdoelstellingen voor Europees te beschermen soorten en habitats. Op 15 juni 2009 ontving de Minaraad hierover een adviesvraag van de Vlaamse minister van Openbare Werken, Energie, Leefmilieu en Natuur. De Minaraad bereidt samen met de SALV een gezamenlijk advies voor tegen de raadszitting van 24 september 2009.

Het Agentschap voor Natuur en Bos vroeg de Minaraad op 27 augustus 2009 om advies over de aanvraag tot definitieve erkenning van het Regionaal Landschap Groene Corridor. De Minaraad voorziet een advies tegen de raadszitting van 24 september 2009.

Op 17 juli 2009 ontving de Minaraad een adviesvraag van het Departement Mobiliteit en Openbare Werken over de opmaak van een nieuw Vlaams Mobiliteitsplan. Het departement stelt daarbij acht expliciete vragen over een scenarionota, drie toekomstscenario's en een overzichtstabel met de uitwerking van de verschillende variabelen per scenario. De scenarionota biedt zicht op de drijvende krachten die bepalen hoe onze mobiliteit zal evolueren. De drie toekomstscenario’s zijn 'Ter plaatse trappelen', 'Goed samengestuurd' en 'Alleen in de file' en worden elk apart toegelicht.

Het tijdspad voor het advies zal eerstdaags in overleg met de initiatiefnemer bepaald worden.

De nieuwe strategische adviesraad 'Milieu- en Natuurraad van Vlaanderen' - afgekort SAR Minaraad - werd samengesteld op 29 juli 2009. De Raad telt 24 raadsleden, waarvan acht vertegenwoordigers van de milieubeweging, zes van de sociaal-economische organisaties, twee van de organisaties die verbonden zijn aan de open ruimte, twee van de socio-culturele organisaties die de belangen verdedigen van consumenten en gezinnen, twee vertegenwoordigers van de lokale besturen en vier onafhankelijke deskundigen met expertise over milieu en milieubeleid. Het voorzitterschap is jaarlijks roterend. Voor de resterende maanden van 2009 en voor 2010 is Walter Roggeman voorzitter van de SAR Minaraad. Hij werd gekozen uit de vertegenwoordigers van de milieubeweging. De volledige samenstelling met uitleg over het roterende voorzitterschap.

De verwevingsstudie is tot stand gekomen in opdracht van de rechtsvoorganger van de S.A.R. Minaraad. Het uitgangspunt was het gegeven dat de beschikbare ruimte in Vlaanderen een schaars goed is. Het verweven van functies kan daarom een nuttig beleidsopzet zijn. In het lopende Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen is “verweving” een centraal begrip. Het is evenwel niet gemakkelijk gebleken om het verweven van functies in praktijk te brengen. Meteen vormt “verweving” ook een belangrijk vraagstuk bij de opmaak van een volgend structuurplan.

De rechtsvoorganger van de S.A.R. Minaraad heeft de studieopdracht uitbesteed aan het consortium Resource Analysis – LDR. Het doel was te komen tot een visie over de kansen en randvoorwaarden voor verweving als toekomstig beleidsconcept, en tot het bekomen van aanbevelingen op maat van de ruimtelijke planning en regelgeving.

De S.A.R. Minaraad heeft van deze voorliggende studie kennis genomen en vastgesteld dat ze beantwoordt aan de opdracht. Dit betekent niet noodzakelijk dat de standpunten die in deze studie ontwikkeld worden ook degene zijn van de S.A.R. Minaraad, zijn raadsleden of zijn samenstellende organisaties.

Deze herfst plannen de Europese Unie en de Verenigde Staten van Amerika om een gemeenschappelijke energieraad op te richten. Deze moet het CCS-beleid coördineren en streven naar meer energie-efficiëntie in gebouwen. De raad zou de bilaterale samenwerking moeten verhogen om de nieuwe uitdagingen zoals energieveiligheid, duurzaamheid en klimaatsverandering aan te pakken. Het zou een samenwerkingsplatform voor energiebeleid en technologieversterking kunnen zijn, niet een forum voor onderhandelingen over klimaatsverandering. De energieraad zou de inspanningen om klimaatsverandering tegen te gaan moeten onderbouwen en het werk van andere fora zoals het macro-economische moeten aanvullen.

De Europese Unie en de Verenigde Staten willen ook samenwerken om hernieuwbare energie te ontwikkelen, beloningsmechanismen op te zetten voor het gebruik ervan en slimme interactieve elektriciteitsnetwerken (smart grids) te promoten. Het is de bedoeling om het post-2012 energieonderzoek af te stemmen op elkaar.

Voor het einde van het jaar moet de raad er zijn. Voor de Europese Unie zou de voorzitter van de EU en de eurocommissarissen voor buitenlandse zaken, energie en ontwikkeling zetelen. De Verenigde Staten zullen zich laten vertegenwoordigen door de minister van buitenlandse zaken en de minister van energie. De energieraad zou eenmaal per jaar bijeenkomen.